De zomermaanden worden warmer. Dat is geen nieuwsbericht meer, maar een feit waar ondernemers jaarlijks mee te maken krijgen. In kantoren is het vaak nog wel te regelen met een standaard split-unit aan de muur. Voor productiehallen, magazijnen of grote commerciële ruimtes ligt dat anders. De hitte stapelt zich op onder het platte dak. Medewerkers worden trager, de concentratie zakt weg en machines raken oververhit. De reflex is vaak om er een enorme airconditioninginstallatie tegenaan te gooien. Die oplossing werkt wel, maar de energierekening die volgt zorgt voor een hartverzakking bij de boekhouder. In tijden van hoge energieprijzen is het koelen met compressoren en koudemiddelen financieel nauwelijks nog te verantwoorden. Slimme ondernemers kijken daarom naar de natuur voor een oplossing.
Iedereen kent het effect van wind op een natte huid. Het voelt koud aan. Dit komt doordat water energie (warmte) nodig heeft om te verdampen. Die warmte wordt onttrokken aan de lucht. Dit simpele natuurkundige principe is de basis van een veel efficiëntere manier van koelen. In de industrie noemt men dit adiabatische koeling. In plaats van lucht geforceerd terug te koelen met energieslurpende machines, wordt buitenlucht langs een vochtig medium geleid. Het water verdampt en de lucht koelt direct af. Vervolgens wordt deze frisse lucht de hal in geblazen. Het energieverbruik beperkt zich voornamelijk tot de ventilatoren en een waterpompje. Vergeleken met traditionele airco's kan de besparing op elektriciteit oplopen tot wel tachtig procent. Dat zijn percentages die direct invloed hebben op de winstmarge.
Een ander groot nadeel van conventionele koelsystemen is dat ze vaak werken met recirculatie. De lucht binnen wordt steeds opnieuw rondgepompt en gekoeld om energie te besparen. Op den duur wordt die lucht muf en loopt het zuurstofgehalte terug. Zeker in productieomgevingen waar dampen, stof of geuren vrijkomen is dat ongezond. Het leidt tot het bekende 'Sick Building Syndrome'. Het alternatief op basis van verdamping werkt juist met honderd procent verse buitenlucht. De oude, warme lucht wordt actief naar buiten gedrukt via roosters of open ramen. Hierdoor wordt de lucht in de hal meerdere keren per uur volledig ververst. Het resultaat is een veel prettiger werkklimaat. Mensen voelen zich fitter en blijven scherper aan het einde van de dag. Gezonde lucht is minstens zo belangrijk voor de arbeidsproductiviteit als de temperatuur zelf.
Naast de directe besparing op de energierekening, is er nog een financiële prikkel die deze overstap interessant maakt. Omdat verdampingskoeling gezien wordt als een duurzame techniek, komt de investering vaak in aanmerking voor fiscale voordelen. In Nederland is de Energie investeringsaftrek (EIA) hier een goed voorbeeld van. Dit betekent dat je een deel van de investeringskosten mag aftrekken van de fiscale winst. Hierdoor betaal je minder vennootschapsbelasting. De terugverdientijd van de installatie wordt hierdoor aanzienlijk verkort. Vaak heb je de kosten er binnen twee tot vier jaar al uit, puur door de combinatie van energiebesparing en belastingvoordeel. Het is een investering die zichzelf terugbetaalt, in tegenstelling tot een traditionele airco die alleen maar geld blijft kosten zolang de stekker in het stopcontact zit.
Wetgeving rondom milieu wordt steeds strenger. Chemische koudemiddelen die in traditionele systemen zitten, liggen onder een vergrootglas. Ze zijn schadelijk voor de ozonlaag als ze lekken en de regels voor onderhoud en inspecties worden steeds complexer en duurder. Bij verdampingskoeling is water het enige koudemiddel. Puur leidingwater. Dit maakt de installatie niet alleen milieuvriendelijker, maar ook makkelijker in onderhoud. Er zijn geen dure F-gassen certificeringen nodig voor de monteurs. Het systeem is mechanisch vrij eenvoudig. Minder complexe onderdelen betekent doorgaans ook minder storingen. Voor bedrijven die continuïteit zoeken en hun ecologische voetafdruk willen verkleinen, is de overstap eigenlijk een logische rekensom.
